Van monteur naar werkvoorbereider
Als monteur zit je in een goede positie om door te groeien naar de functie werkvoorbereider. Maar daar komt wel wat bij kijken, want in deze organisatorische rol regel jij het allemaal: de offertewirwars, technische protocollen en het laatste detail op de werkplaats. Maar hoe ga je van monteren naar organiseren? Dat lees je in dit artikel!
Na wat vlieguren als monteur kun je de stap maken naar werkvoorbereider. Probeer in de jaren dat je werkzaam bent als technicus, breed inzicht op te doen. Wees betrokken: leer hoe je technische tekeningen kunt aflezen en probeer de redenering achter materiaalkeuzes te begrijpen. Laat zien dat je meer in je mars hebt: niet alleen uitvoeren, maar ook vooruitdenken.
Doorgroeien naar werkvoorbereider: welke manieren zijn er?
Er is niet één vaste weg van monteur naar werkvoorbereider. De één groeit er vanzelf naartoe op de werkvloer, de ander pakt een opleiding of cursus mee. Hieronder een aantal voorbeelden die van hoe de overstap er in de praktijk uit kan zien:
- Intern leertraject binnen het bedrijf: Een veelvoorkomend pad is dat je bij je huidige werkgever aangeeft dat je wil doorgroeien, en dat er een intern traject wordt opgesteld. Je blijft dan werken als monteur, maar krijgt stapsgewijs meer voorbereidende taken en wellicht een mentor die je begeleidt.Zo kun je bijvoorbeeld beginnen met het controleren van tekeningen of het bijhouden van de planning naast je vaste werktaken. Dit is een interessante route omdat je betaald krijgt terwijl je ervaring opdoet!Tip: Ga in gesprek met je leidinggevende over zulke mogelijkheden; veel bedrijven investeren graag in gemotiveerde eigen mensen.
- BBL-opleiding via een ROC: Je kunt er ook voor kiezen om via het mbo een BBL-opleiding niveau 4 te doen in de richting Werkvoorbereider. Dit is een opleiding waarbij je werken en leren combineert: meestal 4 dagen werken bij een erkend leerbedrijf en 1 dag naar school.Om toegelaten te worden heb je vaak je mbo-3 Eerste Monteur diploma nodig (of een vergelijkbaar technisch diploma).
- Met een tussenstap: Soms maken monteurs de overstap door eerst een tussenfunctie op kantoor te vervullen die raakvlakken hebben met werkvoorbereiding, zoals:
- Tekenaar/engineer: Je houd je bezig met het ontwerp van technische systemen en installaties.
- Calculator: Je rekent uit wat het materiaal, de machines en het personeel kosten en stelt offertes op.
- Assistent werkvoorbereider: Je ondersteunt een senior werkvoorbereider en leert zo het vak in de praktijk.
Deze tussenstappen kunnen handig zijn als je merkt dat je nog kennis mist; je doet dan ervaring op zonder meteen volledig eindverantwoordelijk te zijn. Kijk eens of jouw bedrijf zulke rollen kent of open heeft staan, het kan een mooie opstap zijn.
Hoe lang duurt het om door te groeien naar werkvoorbereider?
De stap van monteur naar werkvoorbereider maak je niet van de ene op de andere dag, er gaat een aantal jaar aan ervaring en opleiding overheen. Hoe lang het duurt, dat is per persoon verschillend, maar dit is een redelijke tijdlijn om in je achterhoofd te houden:
- Praktijkervaring opbouwen (1-5 jaar): Eerst zul je ervaring opdoen als monteur. Sommigen groeien al na ~2 jaar praktijk (bij voldoende aanleg en kans) door. Maar vaak werken monteurs zeker 3 tot 5 jaar in het veld voordat ze de overstap maken. In die periode ontwikkel je vakkennis en zelfstandigheid.
- Aanvullende opleiding volgen (2-3 jaar): Tegelijk of na die praktijkjaren volg je meestal een opleiding richting werkvoorbereiding. Veel monteurs kiezen voor een BBL-traject op mbo-niveau 4, waarbij je één dag per week naar school gaat en de rest van de week werkt.
Zo’n opleiding tot Werkvoorbereider Installaties duurt gemiddeld 2 à 3 jaar. Heb je al een mbo-4 diploma in een verwante richting, dan kan het soms sneller (soms instromen in het 2e jaar).
Heb je een diploma nodig om door te groeien?
De meeste werkgevers vragen minstens om een mbo-4 diploma in een technische richting. Maar met een paar jaar werkervaring als monteur kan je het al heel ver schoppen. Toch ontkom je niet aan extra bijscholing als je geen officieel papiertje op zak hebt. Dit zijn een aantal cursussen die je in je werkvoorbereider rol kunnen versterken:
- AutoCAD- of Revit-cursussen: Voor het opzetten en uitlezen van technische tekeningen.
- BIM-trainingen: Om te leren werken met 3D-modellen en effectief samen te werken met teams uit andere vakgebieden.
- Projectmanagement- en planningscursussen: Goed voor het organiseren van werkzaamheden en het bewaken van deadlines.
- VCA-VOL-certificaat: Deze is verplicht voor de meeste leidinggevenden in de techniek. Het laat zien dat je weet hoe je veilig werkt én hoe je anderen daarin begeleidt.
- Normkennis, zoals NEN 1010 (elektro): Om aan te tonen dat je weet welke regels en richtlijnen er gelden voor het veilig en goed uitvoeren van technische werkzaamheden.
Tip! Veel brancheorganisaties (zoals OTIB/Wij-Techniek, ROVC) bieden korte cursussen aan voor werkvoorbereiding.
Welke opleidingen zijn er?
Ambieer je een functie als werkvoorbereider en wil je dat via een opleiding doen? Dat kan lastig kiezen zijn met met al het aanbod. Daarom hebben wij een lijstje opgezet van de opleidingen die goed aansluiten op het werkprofiel van een werkvoorbereider:
- Werkvoorbereider installaties: De naam verklapt het al: dit is de meest directe route.
- Middenkaderfunctionaris Installatietechniek: Deze opleiding is heel breed, handig voor als je zeker bent over een toekomst als werkvoorbereider, maar nog niet helemaal weet wat je precies wilt gaan voorbereiden.
- Technicus Engineering: Deze opleiding richt zich op het ontwerpen, tekenen en berekenen van technische systemen. Je wordt voorbereid op een rol tussen de ontwerpfase en de uitvoering in.
- Werkvoorbereider Bouw & Infra: Ideaal als je richting bouwprojecten wilt.Hier ligt de focus op het plannen en coördineren van werkzaamheden in de woningbouw, utiliteitsbouw of infrastructuur.
Met deze opleidingen leer je niet alleen meer over techniek, maar ook over zaken als plannen, tekenen, calculeren en aansturen, precies de vaardigheden die je als werkvoorbereider nodig hebt.
Hoewel de meeste werkvoorbereiders vanuit mbo komen, is het ook mogelijk om met een hbo-opleiding aan de slag te gaan. De onderstaande opleidingen bieden een bredere theoretische basis die van pas komt bij complexere projecten of als je op termijn verder wilt groeien naar projectleider of leidinggevende functies.
- HBO Bouwkunde,
- Werktuigbouwkunde of
- Elektrotechniek
Voor een monteur met ervaring kan een deeltijd hbo-studie een optie zijn om naast het werk door te leren. Maaar: een hbo-diploma is geen must voor werkvoorbereider, het kan wel helpen bij doorgroei in grotere organisaties. Kies dit pad alleen als het bij je ambities past en te combineren is met je werk.
Kortom,
Iedere monteur bewandelt zijn eigen pad. Kies de route dat bij jouw leervoorkeur en situatie past: de één duikt liever in de boeken, de ander pikt de nodige kennis op door te doen. Maar uiteindelijk: of je nu intern groeit of via een opleidingstraject, uiteindelijk zul je het vak van werkvoorbereider in de praktijk moeten leren. Benieuwd wat je verder kan doen met een mbo-4 diploma in de installatietechniek? Dat lees je in dit artikel!
